Muzeum – Skansen Kurpiowski im. Adama Chętnika w Nowogrodzie

Muzeum - Skansen Kurpiowski im. Adama Chętnika w Nowogrodzie prezentuje dziedzictwo kulturowe Kurpiów Zielonych. Jest to placówka muzealna o charakterze etnograficznym, gromadząca i eksponująca zabytki budownictwa oraz kultury materialnej regionu. Skansen odtwarza typową wieś kurpiowską z przełomu XIX i XX wieku. Jego misją jest ochrona i popularyzacja tradycji kurpiowskich. Obiekt stanowi żywe świadectwo historii i tożsamości lokalnej społeczności.

Skansen położony jest na wysokiej skarpie rzeki Narew, w jej dolinie. Teren ten leży na pograniczu Mazowsza i Podlasia. Jest to obszar o urozmaiconym krajobrazie, charakterystycznym dla Puszczy Zielonej.

• Chałupa z Dylewa z charakterystycznym dachem czterospadowym
• Wiatrak koźlak z Gaci z oryginalnym mechanizmem
• Kuźnia z Kadzidła z kompletnym wyposażeniem kowalskim
• Kościół z Myszynca z drewnianą dzwonnicą
• Zagroda pszczelarska z ulami kłodowymi

Historia skansenu sięga 1918 roku, kiedy to Adam Chętnik rozpoczął gromadzenie pierwszych eksponatów. Oficjalne otwarcie muzeum nastąpiło w 1927 roku. Początkowo zbiory mieściły się w prywatnym domu założyciela. W 1933 roku skansen został przeniesiony na obecne miejsce. Wojna zniszczyła znaczną część kolekcji, jednak po jej zakończeniu przystąpiono do odbudowy. W 1959 roku placówka została upaństwowiona. Od tego czasu systematycznie rozbudowywano ekspozycję. Adam Chętnik poświęcił całe życie na dokumentowanie i ochronę kultury kurpiowskiej. Jego wizja stworzenia żywego muzeum stała się rzeczywistością.

Przechadzając się po skansenie, można poczuć autentyczny klimat dawnej kurpiowskiej wsi. Drewniane chaty, dymiące piece i zapach świeżo wypiekanego chleba przenoszą w czasie. Cisza przerywana jedynie śpiewem ptaków i szumem wiatru sprzyja refleksji nad życiem przodków. To miejsce emanuje spokojem i prostotą, pozwalając na chwilę zapomnieć o zgiełku współczesności.

Turyści cenią skansen za możliwość bezpośredniego kontaktu z autentycznym budownictwem ludowym. Doceniają również bogactwo eksponatów prezentujących codzienne życie Kurpiów. Na miejscu można nabyć lokalne rękodzieło oraz spróbować regionalnych potraw w karczmie.

Podczas wizyty warto zwrócić uwagę na detale architektoniczne chat, takie jak zdobione okiennice i szczyty. Należy również odwiedzić warsztaty rzemieślnicze, gdzie można obserwować tradycyjne techniki pracy. Zaleca się zabranie wygodnego obuwia, ponieważ zwiedzanie odbywa się na świeżym powietrzu.

Do Nowogrodu można dojechać drogą krajową numer 61. Skansen znajduje się przy ulicy Nadnarwiańskiej. Najbliższa stacja kolejowa to Łomża, oddalona o około 15 kilometrów. Parking dla samochodów osobowych i autokarów jest dostępny bezpośrednio przy wejściu do obiektu. Z Łomży kursują regularne połączenia autobusowe do Nowogrodu. Podróż samochodem z Warszawy zajmuje około dwóch godzin. Z Białegostoku dojazd trwa około godziny. Obiekt jest dobrze oznakowany z głównych dróg dojazdowych.